Caroline Pauwels: afscheid van een voorzitter

Tekst: Yousra Benfquih

Toen destijds een naam moest worden gezocht voor het toen nog in oprichting zijnde instituut, kwamen we niet toevallig of willekeurig uit bij de figuur van Hannah Arendt. Ik steek niet weg dat ik zelf die naam erg genegen was. Al van toen ik studeerde vormt Arendt een inspiratiebron. Misschien in eerste instantie omdat je toen, in de canon waarop het filosofie-onderwijs was gebaseerd, ook niet zoveel vrouwelijke filosofen tegenkwam. Maar veel belangrijker en directer, omdat ze als filosofe onderwerpen behandelde die toen – en nu nog veel meer – brandend actueel waren.

Caroline Pauwels

Op vrijdag 5 augustus 2022 overleed Caroline Pauwels. Ze was de bevlogen rector van de VUB en de voorzitter van het Hannah Arendt Instituut. Vanuit haar talent voor verwondering en verbinding gaf ze gestalte – of nataliteit – aan een project in de tussenruimte van wetenschap en praktijk, een project dat de brug wil slaan om met concrete oplossingen te komen voor complexe uitdagingen. Als echte possibilist geloofde ze in die mogelijkheid. Haar hoop, engagement en inspiratie haalde ze onder meer uit de inzichten en werken van Hannah Arendt. Al tijdens haar studies beschouwde ze Arendt ‘als een vriendin’. 

Die hoop en gedrevenheid droeg ze uit naar de brede samenleving in mediaoptredens, columns en inspirerende publicaties als Ode aan verwondering, Wonderlust en Ronduit: overpeinzingen van een possibilist. Ze ontving de prestigieuze Arkprijs voor het vrije woord en het Ereteken van de Vlaamse Gemeenschap. Over die erkenning zei Caroline: “een ereteken voor de keuze ergens voor te zijn. De keuze voor engagement. Voor vrijheid, en voor tolerantie. Voor vechten voor het leven.”

In december 2020 waren Caroline Pauwels en Herman Van Goethem onze eerste gasten voor een Table Talk. Tijdens zo’n Table Talk brengen we mensen samen rond een tafel, die voor Hannah Arendt symbool stond voor datgene wat tussen mensen in staat maar hen tegelijk ook samen brengt.  Als de rectoren van de beide stichtende universiteiten deelden ze hun kijk op de missie van het Hannah Arendt Instituut.

Tijdens dat gesprek had Caroline het over waar ze de energie haalde om blijvend aan de slag te gaan met complexe vraagstukken. Ze zei:

“De liefde voor wetenschap en onderwijs. Ik denk door wetenschap en onderwijs kan het goed komen. Daar moeten we op investeren, de jongere generaties zetten steevast iets in beweging.”

Liefste Caroline,

De avond dat het bericht binnen kwam dat jij je strijd had moeten staken, bleven we verweesd achter. Wat onafwendbaar maar toch nog ver had geleken, was nu zover: verder moeten zonder jouw fysieke aanwezigheid. Als bezielende en gedreven universiteitsrector lag jij in 2020 aan de oorsprong van ons instituut, van ons werk en van onze overtuiging dat het mogelijk is om in de tussenruimte tussen wetenschap en praktijk te bouwen aan een betere samenleving.  

Onder jouw impuls groeide het Hannah Arendt Instituut sindsdien tot een breed netwerk waarin universiteiten, onderzoekers en experten samenkomen en hun expertise aanreiken aan beleidsmakers en bestuurders.

Onze gedachten zijn bij jou, je familie en dierbaren en de gehele VUB-gemeenschap.

We gaan je hard missen, ook al blijf je heel dicht bij ons! 

het team van het Hannah Arendt Instituut

Dat begrip nataliteit past bijzonder goed bij dit Hannah Arendt Instituut. Niet alleen omdat het Hannah Arendt Instituut net begint en de toekomst dus nog helemaal open ligt. Maar ook omdat het begrip zo wonderwel past bij de missie en de opdracht van het instituut: samen, in pluraliteit, werkbare oplossingen zoeken voor de maatschappelijke uitdagingen die zich in een stedelijke context stellen. Mensen kunnen het verschil maken. Het is en moet de ambitie van het Hannah Arendt Instituut zijn om dat zelf ook te doen.

Caroline Pauwels
Rouwregister

Wie mooie herinneringen of anekdotes wil delen aan de warme en innemende persoon die Caroline Pauwels was of wie een woord van troost wil nalaten voor haar twee kinderen en haar nabije familie en kennissen, kan dit vanaf maandag 8 augustus doen in het rouwregister in het Braemgebouw op de campus in Etterbeek, in de inkomhal van de faculteit Geneeskunde en Farmacie op de campus in Jette. Online  via:

Steun aan het Caroline Pauwels Noodfonds voor studenten

Wie het engagement van Caroline wil verderzetten en studenten die het financieel, materieel, sociaal of psychologisch moeilijk hebben, financieel wil ondersteunen, kan dit doen via een gift aan het Caroline Pauwels noodfonds voor studenten: rekeningnummer BE51 0013 6779 3562 met vrije vermelding GIFT F07 of online via: